Gönderen Konu: Mahmut Makal - "Bizim Köy"  (Okunma sayısı 5196 defa)

0 Üye ve 3 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı Sosyal Devrimci

  • İleti: 11
    • Profili Görüntüle
Mahmut Makal - "Bizim Köy"
« : 26 Mayıs 2012, 15:50:10 »
Mahmut Makal (d. 1930, Gülağaç, Aksaray - ), 1950'de "Köy Edebiyatı" akımını başlatan Türk yazar, şair ve öğretmen.

 Makal, 1930 yılında Aksaray ilinin Gülağaç ilçesi Demirci Kasabası'nde doğdu. 1943 yılında İvriz Köy Enstitüsü'ne başladı. Edebiyata şiirle başladı. İlk olarak 1945'te "Türk'e Doğru" ve 1946'da "Köy Enstitüsü" dergilerinde şiirler yazdı. Varlık Dergisi'ndeki Köy Notları ile dikkat çekti. 1947'de İvriz Köy Enstitüsünü bitirdekten sonra 6 yıl köy öğretmenliği yaptı. 1950 yılında öğretmenlik yıllarındaki gözlemlerini Bizim Köy adlı bir kitapta yayınlayarak büyük yankı uyandırdı. Köy Edebiyatı akımının başlangıcı olarak anılan bu kitap nedeni ile tutuklanıp bir süre cezaevinde kaldı. Öğrenmenlikten sonra 1953 yılında Ankara Gazi Enstitüsü'ne girdi ve o yıllarda Fransa’da Avrupa Sosyoloji Merkezine araştırma yapmaya gitti. 1965 seçimlerinde Türkiye İşçi Partisi’nden İstanbul adayı oldu. Sırasıyla Antalya, Ankara ve Adana bölgesinde İlköğretim Müfettişliğinde bulundu. 1971'de İstanbul Sağır ve Dilsizler Okulu'nda Türkçe öğretmeniyken görevi bıraktı. 1971-1972 yılları arasında Bizim Köy Yayınları'nı yönetti. 1972 yılında Venedik Üniversitesi'nde Türk Dili ve Edebiyatı dersleri verdi.

 Meslek hayatı 17 yıl sürdü. Kitapları ve düşünceleri yüzünden mahkemelerde yargılandı ve bir müddet cezaevinde yattı. Milli Eğitim Bakanlığı tarafından müfettişliği elinden alınarak tekrar öğretmenlik statüsüne indirildi ve Sağırlar Okulu'na atandı. Eserlerinden bazıları Almanca, Rusca, Fransızca, İngilizce, Macarca, İtalyanca, Bulgarca, Lehçe, Romence ve İbranice gibi çeşitli dillere çevrildi. Makal 1967'de Unesco tarafından dünya gençliğine örnek insan olarak seçildi.

Eserleri

 Bizim Köy, 1950, 1966 UNESCO ‘Dünya Kültürüne Hizmet Ödülü’ (BURADA "MAMIDEFENDİ" DİYE GEÇER)
 Köyümden, 1952 (Hayal ve Gerçek adıyla 1957'de yeniden basıldı)
 Memleketin Sahipleri, 1954
 Kuru Sevda, 1957
 17 Nisan, 1959
 Köye Gidenler, 1959
 Kalkınma Masalı, 1960
 Eğitimde Yolumuz Nereye, 1960
 İplik Pazarı, 1964
 Kamçı Teslimi, 1965
 Ötelerin Havası, (1965
 Halktan Ayrı Düşenler (1965)
 Köpeksiz Köy (1965)
 Yer Altında Bir Anadolu, 1968)
 Bu Ne Biçim Ülke, 1968
 Zulüm Makinesi-Öğretmen Kıyımı, 1969
 Kokmuş Bir Düzende, 1970
 Açlık Pınarı, (1973)
 Değişenler (Bizim Köy, 1975), 1977 Türk Dil Kurumu ödülü
 Karanlığı Zorlayanlar, 1976
 Köy Enstitüleri ve Ötesi, 1979
 Bir İşçinin Günlüğünden, 1980
 Hayal ve Gerçek-Değişenler (1987)
 Ağlatı (Denemeler, 1989)
 Faust'un Dediği (1990)
 Anımsı Acımsı (1990)
 Bakırdaki Kıvılcım (1992)
 Köy Enstitüleri ya da Deli Memedin Türküsü (1993)

Çevrimdışı Sosyal Devrimci

  • İleti: 11
    • Profili Görüntüle
Mahmut Makal - "Bizim Köy"
« Yanıtla #1 : 26 Mayıs 2012, 16:59:38 »


BİZİM KÖY


Bizim Köy Mahmut Makal'ın 17 yaşında genç bir öğretmenken kaleme almaya başladığı 'köy notları' nı kitap haline getirerek 1950 yılında yayımladığı toplumsal bir anı kitabıdır. Roman defalarca orijinal halde veya bazı eklemelerle Türkçe ve çeşitli dillerde defalarca basılmıştır.

 'Bizim Köy' 1966 yılında UNESCO 'Dünya Kültürüne Hizmet Ödülü' 'nü kazanmıştır.

 Bizim köy yayımlandığında toplumun geniş kesimlerinde tam anlamıyla bir depreme yol açtı. Yazarın, öğretmenlik döneminde not alarak oluştuurduğu toplumsal gerçekler basıldığı zaman önce iktidarın öfkesini üzerine çekti. Çünkü köyden yükselen yoksulluk çığlığı, kulaklarını ve gözlerini her türlü olumsuzluğa kapamak isteyenlere, köyleri yemyeşil, bereketli, güzel köylü kızlarının berrak pınarlardan su taşıdığı yerler olarak gösterme çabasında olanlara atılan bir tokattı.

 Köylerde hâlâ taş devrinin yaşandığı gerçeğini dile getirmenin bir cezası olacaktı elbette. Her yer kar altındayken, köylere ulaşım sağlanamazken köyünde öğrencilerini 'hayata hazırlamaya' çalışan genç öğretmenin haberi olmadı kitabının kopardığı gürültüden. Karlar erimeye başlayıp, yollar açılınca ilk ziyaretçileri jandarmalar oldu Mahmut Makal ’ın. Bizim Köy ise tam tersine çeşitli dillere çevrilip ülke sınırlarını aşmaya başladı.

 Dönemin cumhurbaşkanı, yazarı çankaya köşkü’ne davet ettiğinde, bu tutum Demokrat Parti 'nin köye ve köylünün sorunlarına önem vermesi olarak algılandı. Ama bu da uzun sürmedi. Önce çeşitli karalamaların boy hedefi haline gelen köy enstitüleri kapatıldı, ardından enstitülü öğretmenlere baskılar başladı. Köye ve köylülerin içinde bulunduğu çağdışı koşullara değinen yazarlara, aydınlara karşı sistemli bir linç kampanyası başlatıldı.

 Tahsin Yücel 'in "Bizim Köy 1950 'de bir başyapıttı, 1995 'te de bir başyapıt" saptaması, aradan geçen yarım asırlık bir sürece rağmen, yazarın ve eserinin hâlâ güncelliğini koruduğunu göstermesi açısından son derece isabetli bir değerlendirme.

 Bizim Köy, Türk Edebiyatında köy gerçekliğine dayanan bir ilk kitap ve toplumcu gerçekçiliğin öncüsü olarak kabul edilmektedir.